Zaimki względne w języku angielskim łączą rzeczownik z informacją, która go opisuje. Najczęściej używa się who, which, that, whose, where i when. O wyborze decyduje to, czy mówimy o osobie, rzeczy, miejscu, czasie lub przynależności. Znaczenie ma też typ zdania: definiujące nie ma przecinków, a niedefiniujące wymaga przecinków i nie dopuszcza that.
Jakiego zaimka względnego użyć?
Zaimki względne (relative pronouns) pozwalają połączyć dwa zdania bez powtarzania tego samego rzeczownika. W zdaniu The woman who lives next door is a doctor zaimek who odnosi się do osoby i wprowadza informację o niej.
| Zaimek | Zastosowanie | Przykład |
|---|---|---|
| who | osoby | The man who called me is my teacher. |
| which | rzeczy i zwierzęta | The book which you gave me is interesting. |
| that | osoby, rzeczy i zwierzęta w zdaniach definiujących | The film that we watched was funny. |
| whose | przynależność lub związek | The girl whose bag was stolen called the police. |
| where | miejsce | This is the café where we met. |
| when | czas | I remember the day when we first met. |
That jest najbardziej uniwersalne, ale stosuje się je przede wszystkim w zdaniach definiujących. W odniesieniu do osób częściej wybiera się who, a w odniesieniu do rzeczy – which.
Zdania definiujące i niedefiniujące
Defining relative clauses
Zdanie względne definiujące zawiera informację potrzebną do ustalenia, o której osobie lub rzeczy mówimy. Nie oddzielamy go przecinkami.
The student who won the competition is my sister.
Uczeń, który wygrał konkurs, jest moją siostrą.
Bez fragmentu who won the competition nie wiadomo, o którego ucznia chodzi. W takim zdaniu można użyć who, that lub – przy odpowiedniej konstrukcji – x, czyli pominąć zaimek.
Non-defining relative clauses
Zdanie względne niedefiniujące dodaje informację, która nie jest konieczna do rozpoznania rzeczownika. Taki fragment zawsze oddzielamy przecinkami.
My sister, who won the competition, is very happy.
Moja siostra, która wygrała konkurs, bardzo się cieszy.
Wiemy, o którą siostrę chodzi, więc informacja o konkursie jest tylko dodatkiem. W tego typu zdaniach nie używamy that, a zaimka nie można pominąć.
Najważniejsze różnice między tymi konstrukcjami są następujące:
- Zdanie definiujące jest potrzebne do identyfikacji osoby lub rzeczy i nie ma przecinków.
- Zdanie niedefiniujące przekazuje informację dodatkową i jest oddzielone przecinkami.
- That występuje w zdaniach definiujących, ale nie po przecinku.
- W zdaniu niedefiniującym używamy między innymi who lub which.
Kiedy można pominąć zaimek?
W zdaniu definiującym można pominąć who, which lub that, gdy zaimek pełni funkcję dopełnienia, a nie podmiotu.
This is the film (which/that) I recommended.
I met the woman (who/that) you invited.
Nie można go pominąć, gdy zaimek jest podmiotem zdania względnego:
This is the film which won an award.
Nie: This is the film won an award.
Przy rozwiązywaniu ćwiczeń znak x oznacza, że zaimek można pominąć. Zapamiętaj te zasady:
- Jeśli po zaimku od razu występuje czasownik, zaimek jest podmiotem i musi pozostać.
- Jeśli po zaimku występuje inny podmiot, zaimek może być dopełnieniem i można go pominąć.
- W zdaniach niedefiniujących zaimka nie pomijamy.
- Po przecinku nie stosujemy that.
Ćwiczenia – zaimki względne w języku angielskim
Uzupełnij zdania właściwym zaimkiem. W zadaniach, w których można pominąć zaimek, wpisz x. Zwróć uwagę na przecinki i na to, czy zaimek jest podmiotem, czy dopełnieniem.
- I met a woman ____ can speak Chinese.
- The book ____ you lent me was fascinating.
- That is the house ____ my grandparents lived.
- Do you remember the year ____ we first met?
- The boy ____ bicycle was stolen called the police.
- My brother, ____ lives in London, is visiting us next week.
- The restaurant ____ we had dinner was very expensive.
- She showed me a photo ____ made everyone laugh.
- The teacher ____ we invited could not come.
- He sent me a message, ____ was very kind of him.
Klucz odpowiedzi
- who lub that – zaimek jest podmiotem.
- x – można też użyć which lub that, ponieważ zaimek jest dopełnieniem.
- where – chodzi o miejsce.
- when – chodzi o czas.
- whose – zaimek wyraża przynależność.
- who – zdanie niedefiniujące, dlatego nie używamy that i nie pomijamy zaimka.
- where – chodzi o miejsce.
- which lub that – zaimek jest podmiotem zdania definiującego.
- x – można też użyć who lub that, ponieważ zaimek jest dopełnieniem.
- which – po przecinku nie używamy that.
Najpierw ustal, czy informacja jest niezbędna, a potem sprawdź funkcję zaimka. Ten prosty schemat pomaga poprawnie wybrać formę i zdecydować, czy można ją pominąć.