Past continuous and past simple – jak stosować te czasy?

Past Simple opisuje zakończone wydarzenie, a Past Continuous pokazuje czynność trwającą w określonym momencie w przeszłości. Najłatwiej zapamiętać tę różnicę tak: Past Simple przypomina zdjęcie, natomiast Past Continuous – film. Oba czasy często występują razem, gdy dłuższa czynność zostaje przerwana przez krótkie zdarzenie.

Past Simple i Past Continuous – zdjęcie kontra film

Wyobraź sobie scenę z przeszłości. Gdy chcesz powiedzieć tylko, co się wydarzyło i że czynność się zakończyła, wybierasz Past Simple. To jak pojedyncze zdjęcie na osi czasu. Gdy chcesz pokazać przebieg sytuacji, jej tło albo czynność trwającą w konkretnym momencie, używasz Past Continuous. Ten czas działa jak nagranie filmu.

Past Simple może też służyć do opowiadania o kilku wydarzeniach po kolei: I came home, cooked dinner and watched TV. Past Continuous buduje natomiast tło: The sun was shining and people were walking in the park.

Jak budować zdania?

Past Simple

W zdaniu twierdzącym używamy czasownika w formie przeszłej. Czasowniki regularne otrzymują końcówkę -ed, a czasowniki nieregularne mają własną formę, której trzeba się nauczyć, na przykład go – went albo buy – bought.

Najważniejsze konstrukcje w Past Simple wyglądają tak:

• Zdanie twierdzące – podmiot + czasownik w formie przeszłej, na przykład She visited London.
• Przeczenie – podmiot + did not lub didn’t + podstawowa forma czasownika, na przykład She didn’t visit London.
• Pytanie – Did + podmiot + podstawowa forma czasownika, na przykład Did she visit London?
• Czasownik be – używamy form was i were, bez operatora did, na przykład They were tired.

Po did czasownik zawsze wraca do formy podstawowej. Dlatego mówimy Did you go?, a nie Did you went?

Past Continuous

Past Continuous tworzymy za pomocą was/were + czasownik z końcówką -ing. Formy was używamy z I, he, she, it, a were z you, we, they.

Przykładowe konstrukcje są następujące:

• Zdanie twierdzące – podmiot + was/were + czasownik z -ing, na przykład We were watching a film.
• Przeczenie – podmiot + wasn’t/weren’t + czasownik z -ing, na przykład We weren’t watching a film.
• Pytanie – Was/Were + podmiot + czasownik z -ing, na przykład Were you watching a film?
• Określenie momentu – I was working at 6 p.m. oznacza, że o tej godzinie czynność była w toku.

Jak Past Simple i Past Continuous działają razem?

Najczęstszy schemat wygląda tak: Past Continuous opisuje dłuższą czynność, a Past Simple – krótkie zdarzenie, które pojawiło się w jej trakcie. Nie chodzi zawsze o dosłowne przerwanie czynności. Czasem krótkie wydarzenie po prostu wchodzi w środek opisywanej sceny.

I was doing my homework when my friend called.
Odrabianie pracy domowej trwało. Telefon od kolegi był pojedynczym wydarzeniem, dlatego otrzymuje formę Past Simple.

She was walking home when it started to rain.
Spacer stanowi tło, a rozpoczęcie deszczu jest zdarzeniem punktowym.

Kolejność zdań nie zmienia zasady:

When the phone rang, I was taking a shower.
I was taking a shower when the phone rang.

W obu przykładach was taking pokazuje czynność trwającą, a rang – moment, który pojawił się podczas jej wykonywania.

Spójnik when może łączyć się zarówno z Past Simple, jak i z Past Continuous. Zwykle po when pojawia się krótkie zdarzenie w Past Simple, ale możliwe jest też zdanie opisujące tło, na przykład When I was leaving the house, I saw my neighbour.

Spójnik while najczęściej wprowadza czynność trwającą, dlatego po nim używamy Past Continuous:

While I was cooking, my brother was setting the table.

W tym zdaniu nie ma przerwania. Dwie czynności trwały w tym samym czasie. To ważna różnica: Past Continuous może pokazywać zarówno tło dla krótkiego wydarzenia, jak i dwie równoczesne czynności.

Przy wyborze czasu zadaj sobie kolejno te pytania:

1. Czy opisuję zakończony fakt, pojedyncze wydarzenie albo serię czynności? Jeśli tak, wybierz Past Simple.
2. Czy pokazuję czynność trwającą w konkretnym momencie lub stanowiącą tło? Jeśli tak, wybierz Past Continuous.
3. Czy jedna czynność trwała, a druga wydarzyła się w jej trakcie? Użyj Past Continuous dla tła i Past Simple dla zdarzenia.
4. Czy opisuję dwie czynności odbywające się jednocześnie? Najczęściej zastosuj Past Continuous w obu częściach zdania.

Typowe określenia czasu mogą pomóc, ale nie zastępują analizy znaczenia. Past Simple często występuje z wyrażeniami yesterday, last week, in 2010, two days ago, first, then. Past Continuous łączy się między innymi z while, at 5 p.m., at that time, all evening. Słowo when może pojawić się przy obu czasach.

State Verbs i najczęstsze błędy

State Verbs, czyli czasowniki statyczne, opisują stan, uczucia, posiadanie, opinię, wiedzę albo percepcję, a nie czynność obserwowaną w trakcie. Zwykle nie używamy ich w czasach Continuous. Nawet jeśli stan trwał długo, naturalniejsze będzie Past Simple.

Najczęstsze pułapki dotyczą zarówno wyboru czasu, jak i samej pisowni:

• Po did lub didn’t użycie formy przeszłej, na przykład didn’t went zamiast didn’t go.
• Pomijanie czasownika posiłkowego w Past Continuous, na przykład I reading zamiast I was reading.
• Użycie was z liczbą mnogą, na przykład They was working zamiast They were working.
• Tworzenie formy -ing bez poprawnej pisowni, na przykład makeing zamiast making albo runing zamiast running.
• Stosowanie Continuous z czasownikami stanu, na przykład I was knowing zamiast I knew.
• Użycie tego samego czasu w obu częściach zdania, mimo że jedna czynność była tłem, a druga krótkim wydarzeniem.

Najprostsza zasada brzmi: Past Simple pokazuje, co się stało, a Past Continuous – co działo się w tym momencie. Gdy połączysz oba czasy, otrzymasz jasny sposób opowiadania historii: tło w Past Continuous i wydarzenia przesuwające akcję w Past Simple.